SDS voor autopoetsmiddelen: wat is het en wanneer heb je het nodig?

Wil je autopoetsmiddelen onder jouw eigen merk verkopen? Dan krijg je vroeg of laat te maken met productinformatie en veiligheidsdocumentatie. Een belangrijke term daarbij is het SDS: het Safety Data Sheet, in het Nederlands het veiligheidsinformatieblad.

Een SDS bevat uitgebreide informatie over een chemisch product, zoals mogelijke gevaren, samenstelling, veilig gebruik, opslag, eerste hulp en transport.

Voor ondernemers die een eigen car care merk starten is het belangrijk om te weten wanneer een SDS verplicht is, wie het moet verstrekken en wat je ermee moet doen.

In deze gids leggen we uit hoe een SDS voor autopoetsmiddelen werkt en wat belangrijk is bij private label car care.

Wat is een SDS?

SDS staat voor Safety Data Sheet. In Nederland wordt hiervoor de term veiligheidsinformatieblad gebruikt.

Het is een gestandaardiseerd document waarin informatie wordt vastgelegd over de eigenschappen en gevaren van een stof of mengsel en over maatregelen voor veilig gebruik.

Een SDS kan onder andere informatie bevatten over:

• identificatie van het product;
• identificatie van de leverancier;
• gevaren van het product;
• samenstelling en bestanddelen;
• eerstehulpmaatregelen;
• brandbestrijding;
• maatregelen bij lekkage;
• veilig gebruik en opslag;
• persoonlijke bescherming;
• fysische en chemische eigenschappen;
• stabiliteit en reactiviteit;
• toxicologische informatie;
• ecologische informatie;
• afvalverwerking;
• transport;
• toepasselijke regelgeving.

Het SDS is daarmee veel uitgebreider dan de informatie die op een productetiket past.

Waarom is een SDS belangrijk bij autopoetsmiddelen?

Veel car care producten zijn chemische mengsels. Denk bijvoorbeeld aan:

• velgenreinigers;
• iron removers;
• APC cleaners;
• interieurreinigers;
• glasreinigers;
• snow foam;
• autoshampoo;
• engine cleaners;
• spray wax;
• andere reinigings- en verzorgingsproducten.

Niet ieder product is automatisch als gevaarlijk geclassificeerd. Dat hangt af van de samenstelling en eigenschappen van het specifieke mengsel.

Wanneer een product wel als gevaarlijk is geclassificeerd, is goede veiligheidscommunicatie essentieel. Het SDS speelt daarbij een belangrijke rol in de professionele supply chain.

Wanneer is een SDS verplicht?

Onder de Europese REACH-regelgeving moet een SDS onder andere worden verstrekt voor een stof of mengsel dat volgens de CLP-regels als gevaarlijk is geclassificeerd.

Daarnaast gelden SDS-verplichtingen voor bepaalde stoffen die bijvoorbeeld als PBT of vPvB zijn aangemerkt of op de Candidate List van zeer zorgwekkende stoffen staan.

Ook een mengsel dat zelf niet als gevaarlijk is geclassificeerd kan onder bepaalde voorwaarden stoffen bevatten waardoor een professionele afnemer of distributeur het recht heeft om op verzoek een SDS te ontvangen.

Moet ieder autopoetsmiddel een SDS hebben?

Nee, niet automatisch.

Het feit dat een product een autopoetsmiddel of reinigingsmiddel is, betekent op zichzelf niet dat er altijd een SDS verstrekt moet worden.

De verplichting hangt onder andere af van de classificatie en samenstelling van het product en van de partij aan wie het wordt geleverd.

Voor ondernemers die private label car care verkopen is het daarom verstandig om per product vast te stellen welke documentatie beschikbaar en vereist is.

Moet een SDS aan consumenten worden meegeleverd?

Een SDS is primair bedoeld voor communicatie binnen de professionele supply chain.

Wanneer een gevaarlijke stof of een gevaarlijk mengsel ook aan het algemene publiek wordt verkocht en de consument voldoende informatie krijgt om het product veilig te gebruiken, hoeft niet automatisch bij iedere consumentenverkoop een SDS te worden verstrekt.

Een downstream user of distributeur kan in relevante situaties wel om een SDS vragen.

Dit betekent bijvoorbeeld dat je niet standaard bij iedere fles autoshampoo die via een webshop aan een consument wordt verkocht een papieren veiligheidsinformatieblad hoeft te stoppen uitsluitend omdat er voor het product een SDS bestaat.

SDS bij verkoop aan garages en detailers

Verkoop je producten aan professionele gebruikers zoals:

• detailers;
• garages;
• autodealers;
• carwashbedrijven;
• poetsbedrijven;
• groothandels;

dan wordt het SDS veel relevanter.

Professionele gebruikers moeten de veiligheidsinformatie kunnen gebruiken om risico’s te beoordelen en passende maatregelen te nemen voor bijvoorbeeld gebruik, opslag en persoonlijke bescherming.

Dit is ook een belangrijke reden om bij het kiezen van een private label producent niet alleen naar prijs en verpakking te kijken, maar ook naar de beschikbare productdocumentatie.

Wat zijn de 16 onderdelen van een SDS?

Een Europees veiligheidsinformatieblad volgt een vaste structuur. Een SDS bestaat uit 16 rubrieken.

1. Identificatie van de stof of het mengsel en de onderneming

Hier staan onder andere de productidentificatie, relevante toepassingen en gegevens van de leverancier.

2. Identificatie van de gevaren

Hier vind je de classificatie van het product en relevante etiketteringselementen.

3. Samenstelling en informatie over de bestanddelen

Deze rubriek bevat de relevante informatie over stoffen of bestanddelen in het product volgens de toepasselijke SDS-regels.

4. Eerstehulpmaatregelen

Hier wordt beschreven wat moet worden gedaan bij bijvoorbeeld contact met ogen, huid, inslikken of inademing.

5. Brandbestrijdingsmaatregelen

Informatie over geschikte blusmiddelen en eventuele bijzondere gevaren bij brand.

6. Maatregelen bij accidenteel vrijkomen

Wat moet er gebeuren wanneer een verpakking lekt of product wordt gemorst?

7. Hantering en opslag

Informatie over veilig gebruik en geschikte opslagomstandigheden.

8. Maatregelen ter beheersing van blootstelling / persoonlijke bescherming

Hier kunnen bijvoorbeeld blootstellingsgrenzen en benodigde persoonlijke beschermingsmiddelen worden beschreven.

9. Fysische en chemische eigenschappen

Denk aan relevante eigenschappen zoals fysische toestand, kleur, geur, pH en andere technische gegevens waar van toepassing.

10. Stabiliteit en reactiviteit

Informatie over chemische stabiliteit, mogelijke reacties en omstandigheden die moeten worden vermeden.

11. Toxicologische informatie

Informatie over mogelijke gezondheidseffecten en toxicologische eigenschappen.

12. Ecologische informatie

Hier staat relevante informatie over mogelijke effecten op het milieu.

13. Instructies voor verwijdering

Informatie over verantwoorde afvalverwerking van het product en waar relevant de verpakking.

14. Informatie met betrekking tot vervoer

Hier wordt aangegeven welke relevante transportclassificaties en voorschriften van toepassing zijn.

15. Regelgeving

Informatie over relevante veiligheids-, gezondheids- en milieuregelgeving voor het product.

16. Overige informatie

De laatste rubriek bevat onder andere overige relevante informatie en kan informatie over wijzigingen of revisies bevatten.

Wat is het verschil tussen een SDS en een etiket?

Een SDS en een productetiket hebben verschillende functies.

Een correct etiket vervangt dus geen SDS wanneer een SDS vereist is. Andersom vervangt een SDS ook niet de verplichte informatie op het productetiket.

Lees hierover ook onze gids: Wat moet er op een private label car care etiket staan?

Wat is het verschil tussen SDS en CLP?

Deze begrippen worden regelmatig door elkaar gehaald.

CLP gaat over de classificatie, etikettering en verpakking van stoffen en mengsels.

SDS is het veiligheidsinformatieblad waarmee uitgebreide veiligheidsinformatie door de supply chain wordt gecommuniceerd.

De twee zijn wel sterk met elkaar verbonden. De gevarenclassificatie en etikettering van een product moeten consistent zijn met de relevante informatie in het SDS.

Wat heeft een UFI met het SDS te maken?

Bij bepaalde gevaarlijke mengsels kun je ook te maken krijgen met een UFI: de Unique Formula Identifier.

De UFI is gekoppeld aan informatie over een specifieke formule in het kader van de poison-centreverplichtingen.

SDS, CLP, UFI en PCN zijn dus verschillende begrippen, maar kunnen bij hetzelfde private label product allemaal relevant zijn.

We leggen dit uitgebreid uit in UFI, SDS en CLP bij private label car care.

Wie moet het SDS verstrekken?

De verantwoordelijkheden hangen af van de positie van een onderneming in de supply chain.

Producenten, importeurs, formuleerders, downstream users en distributeurs kunnen verschillende verplichtingen hebben.

Als private label merkeigenaar is het daarom belangrijk om vooraf duidelijk af te spreken:

• wie het actuele SDS beheert;
• wie het SDS aan zakelijke afnemers verstrekt wanneer dit vereist is;
• welke onderneming als leverancier wordt vermeld;
• wie wijzigingen in de formule verwerkt;
• wie wijzigingen in classificatie en etikettering controleert.

Kan ik het SDS van de producent gebruiken?

Dit moet per private label constructie worden beoordeeld.

Een veiligheidsinformatieblad moet passen bij het product dat daadwerkelijk wordt geleverd en de relevante gegevens binnen de supply chain.

Wanneer je een bestaand product onder een eigen merknaam verkoopt, moet daarom worden gecontroleerd of het bestaande SDS in die vorm bruikbaar is of dat gegevens moeten worden aangepast.

Verander nooit zelfstandig technische informatie in een SDS zonder dat duidelijk is dat de wijziging correct is.

Moet mijn merknaam in het SDS staan?

De identificatie in het veiligheidsinformatieblad moet duidelijk aansluiten op het product dat wordt geleverd.

Wanneer een product onder een andere handelsnaam op de markt wordt gebracht, is het daarom belangrijk om te controleren of de productidentificatie en relevante leveranciersinformatie correct zijn weergegeven.

Een zakelijke klant moet kunnen vaststellen welk SDS bij welk product hoort.

In welke taal moet het SDS zijn?

Een SDS moet worden verstrekt in een officiële taal van de lidstaat waar de stof of het mengsel op de markt wordt gebracht, tenzij de betreffende lidstaat anders bepaalt.

Verkoop je uitsluitend in Nederland, dan ligt een Nederlandstalig SDS voor de hand.

Wil je later uitbreiden naar bijvoorbeeld Duitsland, Frankrijk of andere Europese markten? Dan moet je ook rekening houden met de daar geldende taalvereisten.

Wanneer moet een SDS worden bijgewerkt?

Een veiligheidsinformatieblad is geen document dat je één keer maakt en vervolgens onbeperkt kunt blijven gebruiken.

Volgens REACH moet een SDS zonder vertraging worden bijgewerkt wanneer bijvoorbeeld nieuwe informatie beschikbaar komt die gevolgen kan hebben voor risicobeheersmaatregelen of wanneer nieuwe informatie over gevaren beschikbaar komt.

Ook wijzigingen in regelgeving, classificatie of samenstelling kunnen aanleiding geven om opnieuw te beoordelen of het SDS moet worden aangepast.

Wat gebeurt er wanneer de formule verandert?

Bij private label car care kan een formule in de toekomst worden aangepast. Bijvoorbeeld door:

• een verandering van grondstof;
• een aangepaste concentratie;
• een nieuwe geur;
• een technische productverbetering;
• veranderde wetgeving.

Wanneer een formule verandert, moet worden beoordeeld welke gevolgen dit heeft voor:

• de classificatie;
• het SDS;
• het productetiket;
• eventuele UFI-informatie;
• eventuele PCN-informatie;
• transportclassificatie.

Daarom is goed versiebeheer belangrijk.

Waarom moet het SDS overeenkomen met het etiket?

Een veelgemaakte fout is dat een productetiket wordt aangepast terwijl de onderliggende veiligheidsdocumentatie niet wordt gecontroleerd.

Wanneer het SDS bijvoorbeeld een bepaalde CLP-classificatie bevat, moet de relevante gevarencommunicatie op het etiket daarmee consistent zijn.

Je kunt dus niet zelfstandig een gevarenpictogram verwijderen omdat het niet mooi bij het ontwerp past.

Branding is flexibel. Wettelijk verplichte veiligheidsinformatie is dat niet.

Kan ik zelf een SDS maken?

Een SDS is een technisch veiligheidsdocument. De Europese regels schrijven voor dat het door een competente persoon wordt opgesteld, waarbij rekening wordt gehouden met de specifieke behoeften en kennis van de doelgroep.

Het is daarom niet verstandig om simpelweg een online template te downloaden en zelf technische gegevens in te vullen zonder de benodigde chemische en regelgevende kennis.

Bij private label producten is het veel logischer om de beschikbare veiligheidsdocumentatie van de producent of leverancier als uitgangspunt te nemen en te bepalen welke aanpassingen voor jouw situatie nodig zijn.

Veelgemaakte fouten met SDS-documenten

1. Een verouderd SDS gebruiken

Controleer altijd de versie- en revisiedatum van het document.

2. SDS van een vergelijkbaar product gebruiken

Twee glasreinigers kunnen een andere samenstelling en classificatie hebben. Gebruik alleen documentatie die bij het daadwerkelijke product hoort.

3. Denken dat een SDS hetzelfde is als een etiket

Het zijn twee verschillende vormen van veiligheidscommunicatie met verschillende functies.

4. Geen Nederlandse versie beschikbaar hebben

Wanneer je het product in Nederland levert en een SDS moet verstrekken, moet rekening worden gehouden met de geldende taalvereisten.

5. Formule wijzigen zonder documentatie te controleren

Een verandering in samenstelling kan gevolgen hebben voor classificatie en veiligheidsinformatie.

6. Alleen het logo en de productnaam aanpassen

Private label gaat verder dan alleen branding. Controleer ook of de product- en leveranciersidentificatie in de documentatie aansluit op de daadwerkelijke marktintroductie.

Waar moet je als private label klant op letten?

Wanneer je een producent benadert voor een eigen car care lijn, zou ik minimaal deze vragen stellen:

• Is er voor dit product een actueel SDS beschikbaar?
• In welke taal is het SDS beschikbaar?
• Hoe is het product geclassificeerd?
• Welke CLP-informatie moet op het etiket?
• Is een UFI van toepassing?
• Wie verzorgt eventuele PCN-verplichtingen?
• Wat gebeurt er als de formule verandert?
• Kan de documentatie worden gebruikt voor mijn private label product?
• Wat moet worden aangepast als ik internationaal ga verkopen?

Dit zijn belangrijke vragen bij het vergelijken van verschillende private label car care leveranciers.

SDS bij productie in Nederland

Voor Nederlandse ondernemers kan samenwerken met een Nederlandse private label partij praktisch zijn. Communicatie over productinformatie, etiketten en veiligheidsdocumentatie verloopt dan via korte lijnen.

Dat kan vooral prettig zijn wanneer je meerdere producten onder één merk wilt lanceren of later nieuwe producten aan je assortiment wilt toevoegen.

Lees ook: Car care producten laten produceren in Nederland.

Checklist: SDS controleren bij private label car care

• Hoort het SDS bij de juiste formule?
• Is de productidentificatie correct?
• Is de versie actueel?
• Is de classificatie gecontroleerd?
• Komt relevante CLP-informatie overeen met het etiket?
• Zijn de leveranciersgegevens correct?
• Is het document beschikbaar in de benodigde taal?
• Zijn gebruik en toepassing correct beschreven?
• Is gecontroleerd of een UFI van toepassing is?
• Is gecontroleerd of PCN-verplichtingen van toepassing zijn?
• Is duidelijk wie toekomstige updates beheert?

Private label car care professioneel op de markt brengen

Een eigen car care merk bestaat uit meer dan een aantrekkelijke fles en een professioneel logo.

Je hebt te maken met:

• productkeuze;
• branding;
• etikettering;
• productdocumentatie;
• productie;
• afvulling;
• eventuele veiligheidsverplichtingen;
• verkoop en distributie.

Door deze onderdelen vanaf het begin goed te organiseren, bouw je een merk dat niet alleen professioneel oogt, maar ook professioneel is opgezet.

Bekijk onze private label car care producten voor de mogelijkheden.

Veelgestelde vragen over SDS voor autopoetsmiddelen

Wat betekent SDS?

SDS staat voor Safety Data Sheet. In het Nederlands wordt dit een veiligheidsinformatieblad genoemd. Het document bevat uitgebreide informatie over een chemisch product en het veilige gebruik ervan.

Heeft ieder autopoetsmiddel een SDS nodig?

Nee. Of een SDS moet worden verstrekt hangt onder andere af van de classificatie en samenstelling van het product. Voor bepaalde niet als gevaarlijk geclassificeerde mengsels kan een professionele gebruiker of distributeur onder voorwaarden ook recht hebben op een SDS op verzoek.

Hoeveel onderdelen heeft een SDS?

Een SDS volgens REACH heeft een vaste structuur met 16 rubrieken, waaronder identificatie, gevaren, samenstelling, eerste hulp, opslag, toxicologie, ecologie, transport en regelgeving.

Moet ik een SDS bij iedere consumentenbestelling meesturen?

Nee, niet automatisch. Voor producten die ook aan het algemene publiek worden verkocht gelden specifieke regels. Een SDS is vooral een instrument voor veiligheidscommunicatie binnen de professionele supply chain.

Is een SDS hetzelfde als een MSDS?

MSDS staat voor Material Safety Data Sheet. Tegenwoordig wordt binnen de Europese regelgeving de term SDS gebruikt.

Is een SDS hetzelfde als CLP?

Nee. CLP regelt de classificatie, etikettering en verpakking van stoffen en mengsels. Een SDS is een apart veiligheidsdocument onder REACH. De informatie in beide moet wel op elkaar aansluiten.

Moet een SDS in het Nederlands zijn?

Wanneer een SDS in Nederland moet worden verstrekt, moet rekening worden gehouden met de geldende taalvereisten. Binnen de EER geldt in beginsel dat het SDS in een officiële taal van het land van levering wordt verstrekt, tenzij de lidstaat anders bepaalt.

Wie maakt het SDS bij private label?

Dat hangt af van de private label constructie en de rollen binnen de supply chain. Spreek vooraf met de producent of leverancier af wie het SDS opstelt, beheert, actualiseert en waar nodig verstrekt.

Wat als de formule van mijn product verandert?

Dan moet worden beoordeeld of onder andere classificatie, SDS, etiket en eventuele andere veiligheidsinformatie moeten worden aangepast.

Conclusie

Een SDS voor autopoetsmiddelen is een belangrijk onderdeel van de veiligheidscommunicatie rondom chemische producten. Het document geeft professionele gebruikers uitgebreide informatie over onder andere gevaren, veilig gebruik, opslag, eerste hulp, transport en afvalverwerking.

Niet ieder autopoetsmiddel heeft automatisch dezelfde SDS-verplichtingen. De eisen hangen af van de daadwerkelijke samenstelling, classificatie, afnemer en positie van de betrokken ondernemingen in de supply chain.

Voor een private label merk is het daarom belangrijk dat niet alleen het design van de fles klopt, maar ook de achterliggende productdocumentatie.

Wil je een eigen lijn autopoetsmiddelen starten? Bekijk onze private label car care producten of vraag vrijblijvend een offerte aan.

Deze pagina bevat algemene informatie en is geen juridisch of chemisch veiligheidsadvies. Welke verplichtingen precies gelden, moet per product, formule, onderneming en afzetmarkt worden beoordeeld.